EUzičke razglednice: Flamenco i Paco de Lucia

05.03.14. 11:10

Radiosarajevo.ba

Dijeljenja 4

EUzičke razglednice: Flamenco i Paco de Lucia

Povodom smrti čuvenog gitariste Paca de Lucie današnju emisiju posvećujemo njegovom stvaralaštvu , a osvrnut ćemo se i na flamenco stil čiji je on bio najistaknutiji predstavnik.

Priređuje: Elvis J Kurtovich za Radio Sarajevo

Smatra se kako flamenco potječe iz Andaluzije, ali podjednako stari korijeni se mogu naći i u drugim španjolskim pokrajinama kao što su Murcia i Extremadura. Flamenco je ples koji se u literaturi prvi put pominje u 18 vijeku. Čine ga cante (pjevanje), toque (sviranje gitare), baile (ples) i palmas (pljeskanje). Flamenco je na UNESCO-ovom popisu nematerijalne svjetske baštine i popularan je u čitavom svijetu.

Flamenco se izvodi u toku vjerskih festivala, rituala, crkvenih ceremonija i privatnih slavlja. Značajni je dio identiteta mnogih društvenih skupina, osobito španjolskih Roma (Gitanos) koji su odigrali ključnu ulogu u njegovom razvoju

Čuvena plesačica flamenca Carmen Amaya (1913–1963.), nazivana "najvećom romskom plesačicom svoje generacije", rođena je u siromašnom predgrađu Barcelone. Počinje plesati s pet godina, a uz pratnju gitariste Sabicasa pravi karijeru u Parizu i SAD-u gdje glumi u nekoliko popularnih filmova

Sabicas (Agustín Castellón Campos 1912 -1990), koji je s Carmen Amaya napustio Španiju za vrijeme građanskog rata, popularizirao je zvuk flamenco gitare u svijetu. Mnogi mlađi gitaristi kao što su Paco de Lucía, Tomatito, Serranito, Juan Manuel Cañizares, El Viejín, Vicente Amigo, Gerardo Nuñez spominjali su utjecaj koji je Sabicas imao na njih, a Chet Atkins je izjavio da je "najbolju tehniku sviranja koju je on vidio imao flamenco gitarista Sabicas"

José Fernández Torres, poznatiji kao Tomatito postao je flamenco senzacija kada ga je otkrio Paco de Lucia. Dugo je pratio poznatog pjevača Camarón de la Isla a s njim i De Luciom snimio je četiri albuma. Smatre se da su oni najzaslužniji za stil "Nuevo Flamenco". U zreloj karijeri počeo je kombinirati flamenco i jazz, a dobitnik je više Latin Grammy i nagrada za filmsku muziku.

Vodeća ličnost "Nuevo Flamenco" stila Francisco Gustavo Sánchez Gomes (1947–2014), poznatiji kao Paco de Lucía bio je flamenco gitarista koji uspješno zakoračio u vode jazza, klasične, pop muzike...

Počinje svirati gitaru sa šest godina, a učitelji su mi bili otac i brat. Prvo je bio samo prateći gitarist drugim flamenco gitaristima, ali od 1967. započinje samostalnu karijeru. Paco de Lucía 1973. snima pjesmu Entre Dos Aguas koja zauzima vrh španske top liste, a tada postaje i međunarodno poznat.

Njegova saradnja s John McLaughlinom, Al Di Meolom i Larry Coryellom krajem 70-ih donijela je muzičku fuziju stilova koja je oduševljavala publiku različitih muzičkih ukusa, a najpoznatiji iz tog vremena je Friday Night in San Francisco, live album iz '81, koji potpisuju Al Di Meola, John McLaughlin i Paco de Lucía.

Godine 1981. Paco de Lucía oformljuje Sextet, 1982. svira seriju koncerata s jazz pianistom Chick Coreom, a 80-ih sve više komponira filmsku muziku; 1990 sa svojim sekstetom izdaje album Zyryab, arabic flamenco/jazz album.

Paco de Lucia nastupio je u sarajevskoj Zetri 2006. te 2010. godine u Bosanskom Kulturnom Centru.

Godine 2007. dobiva naziv počasnog doktora na Cadizkom univerzitetu. Posljednje godine života proveo je u Španiji i Meksiku, gdje je i preminuo od srčanog udara.

Osim Sabicasa na Paca je utjecao i gitarista i kompozitor Niño Ricardo (1904-1972), a svom uzoru De Lucia je komponirao jednu od svojih najpoznatijih pjesama: