EUzičke razglednice: Njemački 'krautrock' i pioniri elektronske muzike

Grupe njemačkog "krautrocka" su donijele nešto novo na muzičku scenu, a brojni izvođači od Davida Bowia i Briana Enoa do Radioheada su stvarali pod utjecajem ovih muzičkih inovatora.

Piše: Elvis J Kurtovich za Radiosarajevo.ba

Za razliku od britanskih rockera koji su bili pod jakim američkim utjecajem, u poslijeratnoj Njemačkoj pojavili su se muzičari koji su kombinirali progresivni rock s novom avangardnom klasikom. To je bilo razdoblje kad su se tek pojavljivali novi elektronski instrumenti i mladi Nijemci su ih prihvatili i čak učestvovali u njihovoj konstrukciji.

"Krautrock" je termin koji se koristi za stilski različite njemačke grupe koje su radile neovisno i koje su se pojavile kasnih 60-ih kao što su Can, Amon Düül II, Ash Ra Tempel, Faust, Popol Vuh, Cluster, Tangerine Dream, Klaus Schulze, Neu!,Kraftwerk... a taj termin je izmislila britanska muzička štampa. U Njemačkoj nije korišten.

"Kraut" je posprdan termin za Nijemce koji je ostao u engleskom jeziku od vremena Prvog svjetskog rata ("kupusdžije" - nešto slično kao što su Italijani bili "žabari" ), a izraz je inspiriran velikom ulogom kupusa u njemačkoj nacionalnoj kuhinji...

Čuveni John Peel s BBC-a smatra se jednim od najbitnijih popularizatora "krautrocka" van njemačkog govornog područja.

Can

Can su bili eksperimentalni rock band iz Kelna, kasnije etiketirani kao prvi "krautrock" sastav. Njihova u osnovi psihodelična muzika bila je pod utjecajem minimalizma s elementima "world" muzike.

Nakon povratka s puta iz New Yorka gdje se upoznao s radovima Velvet Undergrounda, Irmin Schmidt, klasično obrazovan pijanista i kompozitor počinje se družiti s avangardnim kompozitorima Davidom C. Johnsonom i Holgerom Czukayem, sa željom da modernu klasičnu muziku (bili su učenici Karlheinz Stockhausena) spoje s rockom i jazzom. Godine 1968. okupljaju band, a pridružuje im se i američki vokalista Malcolm Mooney. Nakon početnih komercijalnih neuspjeha i personalnih promjena nastupaju njihove najuspješnije godine (1971-1973) kada objavljuju albume Tago Mago, Ege Bamyasi i Future Days.

Na kasnijim albumima Landed (1975) i Flow Motion (1976), Canovci kreću ka nešto konvencionalnijem zvuku, snimaju za Virgin Records, a disko pjesma I Want More postaje njihov jedini hit u Velikoj Britaniji.

Canovci su bili poznati po improvizacijama na koncertima, mnogi svjetski poznati bendovi su obrađivali njihove pjesme (Radiohead, The Jesus and Mary Chain), a Brian Eno je snimio kratki tribute film o njima.

Amon Düül II

Amon Düül II iz Minhena su iznikli iz njemačke radikalne ljevičarske scene 60-ih, iz okruženja u kojem su djelovali i osnivači organizacije Rote Armee Fraktion.

Prvi album Phallus Dei izašao im je 1969. a band je u to vrijeme svirao skoro svaki dan po univerzitetima, underground klubovima...

Drugi album bio je dupli Yeti (1970.) a prema magazinu The Wire, to je bila prekretnica i za Amon Düül II i za krautrock pokret. Slijede albumi Tanz der Lemminge, Carnival in Babylon, Wolf City, Vive La Trance, Hijack, a grupa koja je nastavila s non-stop nastupima snima i Live in London 1973. i potpisuje za Atlantic Records. Raspali su se 1981.

Tangerine Dream

Elektroničku muzičku grupu Tangerine Dream osnovao je Edgar Froese 1967. Kroz grupu je prošlo dosta muzičara, a njihov najplodniji period (sredina 70-ih) bili su trio koji su s Froeseom činili Christopher Franke i Peter Baumann.

Edgar Froese, koji je 60-ih studirao likovnu umjetnost u Berlinu, bio je pod utjecajem nadrealizma i fasciniran novim elektronskim instrumentima. Sam je pravio svoje instrumente, jedan je od pionira "loopa" i "sekvencera".

BBC voditelj Jonh Peel je album grupe Atem iz 1973. proglasio za "album godine" i pomogao im da potpišu za Virgin Records. Njihov ambijentalni album Phaedra dospijeva na 15. mjesto britanske top liste albuma.

Kako je tehnologija napredovala, tako su i koncerti Tangerine Dreama postajali scenski atraktivniji. Na početku su trojica klavijaturista statično svirali svoj koncert s gomilom opreme ispred sebe, a kasnije postaju jedni od pionira uporebe lasera, projekcija, pirotehnike na koncertima. Uradili su i dosta muzike za filmove, a u novije vrijeme i muziku za video igricu Grand Theft Auto V.

Kraftwerk

Ova grupa je osnovana u Düsseldorfu 1970., a njihovu muziku karakteriziraju repetitivni ritmovi, zarazne melodije i minimalistički tretman elektronskih instrumenata. Za svoj pionirski rad u uvođenju elektronike u pop i rock muziku 2014. Grammy Academy im dodjeljuje Nagradu za životno djelo.

Bili su prva grupa koja je svirala na tada revolucionarnim elektronskim bubnjevima te oblikovala svoj glas pomoću vokodera - analizatora govora, koji prirodni ljudski glas čini u potpunosti digitaliziranim. Također su postali poznati po originalnim omotima albuma, načina prezentacije, unikatnim nastupima uživo i videospotovima.

Godine 1974. objavljen je četvrti album grupe – Autobahn, koji je kritika proglasila najutjecajnijim (konceptualnim) elektronskim albumom ikada.

Proslavili su se i albumima Trans-Europe Express, Die Mensch Maschine, Computer World, Tour de France Soundtracks , a od hit singlova spomenimo The Robots, The Model, Pocket Calculator...

EUzičke razglednice: Sanremo, uzor i majka svih festivala

EUzičke razglednice: Flamenco i Paco de Lucia

EUzičke razglednice: Znate li šta su kokle i kantele?

EUzičke razglednice i Hrvatska: Robić, Metikoš, Kesovija, Dvornik…

EUzičke razglednice: Muzički pozdrav iz Hrvatske (1. dio)

EUzičke razglednice: Britanska invazija ne popušta

EUzičke razglednice: Muzičko putovanje kroz historiju Velike Britanije (I dio)

EUzičke razglednice: Švedsko pop čudo

EUzičke razglednice: Cante, baile i palmas u Španiji!

EUzičke razglednice -od polke do Laibacha (Muzika Slovenije)

Euzičke razglednice: Slovaci sebe zovu 'nacijom koja pjeva'

Euzičke razglednice: Rumunija, zemlja romskih virtuoza

Euzičke razglednice: Portugal, zemlja koja ima svoj 'sevdah'

Euzičke razglednice - Poljska (u mome srcu)

EUzičke razglednice Njemačke: Od klasike do jodlanja

EUzičke razglednice i Holandija: Bas dionica, ne melodija

Muzika Malte: Od 'ghane' do punka

Euzičke razglednice: Radio Luksemburg...

Litvanija - prepreka za Brazil br.2

Latvija - Naša sljedeća protivnica na putu za Brazil

Irska: Najmuzikalnija zemja EU