Kosovo danas bira novu vladu

Otvaranjem biračkih mjesta u ranim jutarnjim satima, na Kosovu danas, 8. juna, počinju prijevremeni parlamentarni izbori, javlja Anadolu Agency.

Sinoć u ponoć počela je izborna tišina, koja će trajati do zatvaranja birališta večeras u 19 sati.

Iako je predizborna kampanja zvanično trajala samo deset dana, politički subjekti su sa kampanjom započeli još pre više od dva mjeseca, a glavna obećanja su bila ekonomski razvoj i stvaranje novih radnih mesta.

Pravo glasa na izborima ima 1.782.454 glasača, u 38 kosovskih opština. Pravo glasa putem pošte imaju i državljani Kosova koji žive van zemlje ukoliko su se u zakonskom roku prijavili za glasanje.

Na današnjim parlamentarnim izborima takmiči se 30 političkih subjekata sa 1.235 kandidata. Na svim listama je obaveznih 30 posto ženskih kandidata.  Na izbore izlazi 18 političkih partija, sedam inicijativa, četiri koalicije i jedan nezavisni kandidat. Od toga je pet srpskih subjekata, šest bošnjačkih, po dva iz turske, romske i goranske zajednice.

Rezervisana mesta za manjine

Skupština Kosova broji 120 mjesta, od kojih je 20 garantovano za pripadnike manjinskih zajednica. Srpska zajednica ima 10 garantovanih poslaničkih mesta, romska, aškalijska i egipćanska (RAE) zajednica četiri, bošnjačka tri, turska dva i goranska zajednica jedno poslaničko mesto.

Očekuje se da će Demokratska partija Kosova, dosadašnjeg premijera Hashima Thacija, i Demokratski savez Kosova, Ise Mustafe, voditi najveću bitku. Od manjih partija zavisiće formiranje vladajuće koalicije nakon izbora.

Na današnje izbore prvi put izlazi i “Inicijativa za Kosovo”, na čijem je čelu Fatmir Limaj, bivši član Demokratske partije Kosova (PDK) i očekuje se da će ona umanjiti broj glasova PDK-u.

Od srpskih predstavnika, na izborima učestvuje: Građanska inicijativa “Srpska lista”, Pokret za demokratski prosperitet i Progresivna demokratska. Samostalna liberalna stranka i Socijaldemokratija su prijavile liste samo sa minimalnim brojem kandidata, iako su sastavni dio zajedničke liste “Srpska lista”. To je urađeno kako bi se zadržala mjesta u Opštinskim izbornim komisijama i Komisijama biračkih mjesta.

Koga podržava Beograd 

“Srpsku listu”, koju podržava Beograd, čine GI “Srpska”, GI “SDP, Oliver Ivanović”, Samostalna liberalna stranka, koja učestvuje u radu kosovskih institucija od 2007. godine i Socijaldemokratija, koja je takođe bila u kosovskim institucijama. Progresivnu demokratsku stranku predvodi Nenad Rašić, koji se razišao sa SLS-om. Treći subjekt Srba je Pokret za demokratski prosperitet u kome su neki bivši srpski poslanici u Skupštini Kosova.

Parlamentarni izbori na Kosovu održavaju se prema proporcionalnom sistemu, a cijelo Kosovo je jedna izborna jedinica. Liste kandidata su otvorene, a izborni prag za albanske subjekte je pet posto glasova birača. Mandat Skupštine je  četiri godine, a pravo da formira Vladu ima onaj subjekt koji osvoji najviše glasova birača.

KP, KFOR i EULEx brinu o bezbjednosti

Za bezbjednost izbora pobrinuće se Kosovska policija, EULEX i KFOR. Na sjeveru Kosova će održavanje izbora pomoći misija OEBS-a na Kosovu. Izbore će pratiti 27.733 domaćih i stranih posmatrača, među kojima je i Izborna posmatračka misija EU od stotinu posmatrača.

Posmatrači će na dan glasanja moći biti i svi građani zahvaljujući kampanji KFOS-a, Kosovske fondacije za otvoreno društvo, nazvanoj “Glasaj i osmatraj”. Tokom te kampanje svi građani će moći da prijave neregularnosti tokom glasanja putem besplatnih telefonskih SMS poruka na broj 500 88, koji je isti za sve kosovske operatere.

Izbori koštaju 6,3 miliona eura

Preliminareni rezultati očekuju se nekoliko sati nakon zatvaranja birališta.

Do raspuštanja Skupštine Kosova i raspisivanja prijevremenih parlamentarnih izbora došlo je nakon što vladajuća koalicija više nije imala većinu u Skupštini Kosova i nije uspela da izglasa formiranje oružanih snaga Kosova. 

Prijevremeni parlamentarni će koštati 6,3 miliona eura. Ovo su peti parlamenatrni izbori na Kosovu, nakon sukoba 1999. godine.