Oni znaju kako! – BiH opštine s nula otpada

0
Radiosarajevo.ba
Oni znaju kako! – BiH opštine s nula otpada
Foto: EU info centar / Šejla Mahmutović

Gdje završava smeće koje iznosimo iz naših domova? Koliko otpada proizvodimo – jesmo li dio “uzmi-iskoristi-baci” načela? 

Iako većina građana radije ne bi provodila vrijeme razmišljajući o ovim i sličnim pitanjima – sve veći problemi zagađenja okoliša, nečistog tla, zraka, kvalitete hrane i pojave bolesti navode na važnost ozbiljnijeg angažmana i djelovanja na uspostavljanju održivog i sveobuhvatnog pristupa cijelom ekosistemu čiji smo, kao čovječanstvo, tek jedan dio. 

Nerazumijevanje potencijala otpada kao resursa, manjak svijest o prednostima prevencije, ponovne upotrebe i recikliranja otpada uz neadekvatne politike i manjak ulaganja u ovaj sektor doveli su do gubljenja vrijednih prirodnih resursa. Zajedničkim radom na lokalnom nivou u 97 jedinica lokalnih samouprava, uspostavljanjem novih, održivih koncepata i dobrih praksi upravljanja otpada, šest opština iz Bosne i Hercegovine i Srbije (Visoko, Ilijaš, Sarajevo Centar, Krupanj, Bajina Bašta i Vladimirci), uz podršku Evropske unije, zajedno broje do ostvaranja cilja – zajednica sa nula otpada

“Cilj je uključiti tri ključna aktera u sektoru upravljanja otpadom – općine, komunalna preduzeća i škole te mlade, kao ambasadore pozitivnih promjena. Koncept nula otpada znači smanjenje otpada na deponijama, što je problem svih jedinica lokalne samouprave, kako u BiH, tako i u Srbiji. Kroz koncept nula otpada promovišemo ne samo okolišno prihvatljive aspekte već i poboljšanje kvalitete života naših građana,” ističe Šejla Mahmutović, voditeljica projekta ispred organizacije Cener 21.

Šejla Mahmutović
Foto: EU info centar : Šejla Mahmutović

Izradom akcionih planova za nula otpada, obukama i stručnim usavršavanjem komunalnih preduzeća i lokalnih administracija, razmjenom znanja i pozitivnih evropskih praksi, nabavkom i ugradnjom opreme, čišćenjem divljih deponija projekat djeluje na sve bitne aspekte životnog puta otpada kako bi ove opštine mogle služiti za primjer dobrih praksi i podsjetile da se upravljanje otpadom tiče svih nas. 

“Ovim sistemom pokrili smo oko 65% opštine Visoko sa individualnim korpama za odlaganje. Plan je da svaki korisnik ima vlastite posude. Ovakav način prikupljanja, odvoza i daljeg tretiranja otpada je najispravniji i najodrživiji,” ističe direktor JKP Visoko, Almir Hadžalić dodavši da primjernom ovakvih sistema korisnici imaju potpunu kontrolu nad proizvodnjom i odlaganjem otpada, a dalji sistem obrade je u skladu s najboljim praksama. 

Cirkularna ekonomija nije pojam budućnosti, naprotiv, koncept je koji je bitan i sadašnjim, a naročito budućim generacijama koji će biti aktivni sudionici ove ekonomije. Kako bi se učenicima i nastavnicima približili koncepti zelenih poslova i ekonomije, reciklaže, ulaganja u održivost kao novih poslovnih prilika, vannastavni program uveden je za učenike osnovnih i srednjih škola u ovim opštinama uz nabavku opreme za reciklažu kako bi pozitivne prakse mogle zaživjeti u svakodnevnici obrazovnih institucija.

Almir Hadžalić
Foto: EU info centar : Almir Hadžalić

“Cilj nam je unaprijediti ekološku svijest učenika i lokalne zajednice opštine Ilijaš. Projekat doprinosi unapređenju znanja učenika o cirkularnoj ekonomiji, reciklaži, kompostiranju i znanju da svaki otpad nije smeće već može postati važan dio cirkularne ekonomije i omogućiti stvaranje novih proizvoda,”  dodaje Mirzeta Kašić Lelo, profesorica biologije Srednjoškolskog centra “Nedžad Ibrišimović” u Ilijašu. Učenici Srednjoškolskog centra su započeli aktivnosti prikupljanja plastičnih čepova od kojih će, uz pomoć novih uređaja doniranih kroz projekat, izraditi plastične posude, podmetače i slične predmete te ih koristiti ili prodavati za prikupljanje sredstava za vannastavne aktivnosti, čime direktno učestvuju u procesu stvaranja novih resursa od otpada. 

Adekvatnim zbrinjavanjem organskog otpada kroz kompostere nabavljene u okviru projekta, stanovnici šest opština dobili su priliku da iz otpada sami stvaraju resurs. A kako bi koncept nula otpada postao dio svakodnevnice, mjesne zajednice i javna komunalna preduzeća kontinuirano rade na obrazovanju građana o pravilnim načinima tretiranja otpada.  Evropska unija predvodi tranziciju s linearnog na cirkularni model upravljanje resursima, koji je započeo na lokalnom nivou uvođenjem koncepta nula otpada.

Kante za otpad
Foto: EU info centar : Kante za otpad

Uz ambiciozne ciljeve za održiv razvoj, kroz Zelenu agendu Evropske unije za Zapadni Balkan, zakonodavstvo i prakse svih zemalja koje nastoje postati članice se trebaju uskladiti s ovim ciljevima. Uspješnim provođenjem inicijativa na lokalnom nivou, obrazovanjem novih generacija, jačanjem svijesti građana i uključivanjem sve više aktera, moguće je dovesti do promjena i učiniti koncept nula otpada našom svakodnevnicom, a ne samo idealnim ciljem. 

Radiosarajevo.ba pratite putem aplikacije za Android | iOS i društvenih mreža Twitter | Facebook | Instagram, kao i putem našeg Viber Chata.

/ Komentari

Prikaži komentare (0)

/ Povezano

/ Najnovije